Nuachtlitir #50: Nollaig 2020

Ocht mbronntanas Nollag ó siopa.ie


Agus an Nollaig ag druidim linn, is cinnte go bhfuil bronntanais á lorg againn ar fad dár muintir, dár gcairde nó dár gcéile. Tá réimse leathan táirgí agus leabhar ar fáil ó siopa.ie ach uaireanta bíonn sé deacair teacht ar an mbronntanas foirfe. Ba mhaith linn an brú a laghdú oraibh, mar sin tá ocht dtáirge againn daoibh a mbainfidh na daoine speisialta sin in bhfur saol taitneamh astu.


Don Ghaeilgeoir i do shaol:

1. Concise English-Irish Dictionary
Is leagan coimrithe é seo den Fhoclóir Nua Béarla-Gaeilge a bhfuil tóir as cuimse air agus atá le fáil ar líne ag www.focloir.ie. Tá cumhdach cuimsitheach sa leagan clóite seo ar Bhéarla na linne seo mar aon le rogha fhairsing d’aistriúcháin sa Ghaeilge chomhaimseartha. Tá 1,800 leathanach ann, breis is 30,000 iontráil, agus níos mó ná 200,000 frása agus abairt shamplach as Gaeilge. An-oiriúnach go deo don Ghaeilgeoir i do shaol!

2. Gramadach gan Stró!
Foilseachán dár gcuid féin. Tá beagnach 30,000 cóip den ghraiméar seo díolta ó foilsíodh é aon bhliain déag ó shin agus, mar a deirtear ar an gclúdach, tá sé “oiriúnach dóibh siúd nach dtuigeann leabhair ghramadaí de ghnáth agus a gcuireann rialacha casta mearbhall orthu”.


Do pháistí:

3. An tOileán Thiar
Scéal cailín bhig darb ainm Fia, atá ar bís le teacht ar an oileán rúnda, draíochtach, Hy Brasil. Nochtann an t-oileán mistéireach sa chuan ó am go ham agus ansin imíonn sé as radharc arís. Oíche amháin, iompraíonn ga gealaí go dtí an t-oileán í, áit a dtagann sí ar ainmhithe draíochta agus radhairc iontacha.

4. Muireann agus an Fharraige Fhiáin
Nuair a mhúsclaíonn Muireann maidin amháin, tá an teach folamh. Tá a hathair amuigh ag iascaireacht ar an bhfarraige fhiáin agus níl sé tar éis filleadh abhaile fós. Tógann sí na rudaí is luachmhaire dá bhfuil aici síos chun an chuain: loicéad práis agus fiche sliogán fínicín beag istigh ann, griangraf dá hathair agus an bhábóg in ansa léi, Nóra. Tá sí chun iad a ofráil don fharraige chun a hathair a fháil ar ais slán sábháilte.
Ach an dtabharfaidh an fharraige fhiáin a hathair agus na haithreacha eile ar ais arís ón turas iascaireachta?
Scéal draíochtach faoi chreideamh, íobairt agus dóchas le húdar ardaitheanta, Malachy Doyle, agus maisitheoir ardiomrá, Andrew Whitson.


Do chách:

5. Jimín Mháire Thaidhg
Eagrán 2020 de shaothar Phádraig Uí Shiochfhradha, i bhfoirm leabhar A5 agus clúdach bog air. Leagan caighdeánaithe neamhghiorraithe de scéal Jimín, curtha in eagar ag Ríona Nic Congáil agus maisithe ag Andrew Whitson. Bhí an-ráchairt ar an eagrán crua den leabhar seo in 2018, agus anois tá an leagan bog ar fáil.

6. Ar Luch agus Ar Dhuine
Eagrán álainn Gaeilge den tseanchlasaic le John Steinbeck, Of Mice and Men, a céadfhoilsíodh in 1937 agus atá ar cheann de mhórshaothair na haoise seo caite. Beirt spailpíní iad George agus Lennie, i gCalafóirne i dtríochaidí an chéid seo caite. Fathach urrúnta “ar chiall na bpáistí” é Lennie agus bíonn George ag tabhairt aire dó. Agus cé nach bhfuil acu de mhaoin an tsaoil ach an t-éadach ar a ndroim, tá aisling acu – feirm bheag a cheannach dóibh féin agus a bheith “beo ar mhéith na tíre”.

7. Scrabble as Gaeilge
Tá éileamh mór ar Scrabble le breis agus seachtó bliain. In 1948 a díoladh ar dtús é agus is é príomhchluiche focal an domhain anois é. Tá Scrabble cóirithe anois don Ghaeilge agus tá minicíocht agus luach na litreacha i gcomhréir leis an teanga. Tá Scrabble as Gaeilge foirfe do gach Gaeilgeoir - idir chainteoirí líofa agus fhoghlaimeoirí. Scrabble as Gaeilge - an féirín is fearr!

8. Lúba
Leabhar nua ón údar iomráiteach Corcaíoch Alan Titley. Bhuaigh an saothar seo an gradam Buaicshaothar Próis na Bliana ag Oireachtas 2018.